گزارش تفصیلی از مصاحبه دکتر محمدحسن فرجنژاد در برنامه تلویزیونی «باید برخاست» – شبکه استانی قم
دکتر محمدحسن فرجنژاد، معاون مؤسسه شناخت و پژوهشگر ارشد جنگ شناختی، با حضور در برنامه زنده «باید برخاست» شبکه استانی نور (قم)، به تشریح ابعاد پنهان اسناد راهبردی اندیشکدههای آمریکایی برای مقابله با جمهوری اسلامی ایران پرداخت. وی در این گفتگو، ریشههای شکلگیری جنگ ترکیبی و برنامهریزیهای طولانیمدت دشمن را واکاوی کرد.
ریشهیابی جنگ ترکیبی و اعترافات اسناد آمریکایی
به گزارش شناخت ، دکتر فرجنژاد در ابتدای این مصاحبه با اشاره به بیانات مقام معظم رهبری در سال ۱۴۰۱، تأکید کرد که دشمنان انقلاب اسلامی از ۴۳ سال پیش جنگی همهجانبه را در عرصههای نظامی، فرهنگی و سیاسی علیه ایران آغاز کردهاند که محور اصلی آن در شرایط کنونی، «تبلیغات» است. وی با استناد به اسناد منتشر شده از سوی اندیشکدههای معتبر آمریکایی، بیان داشت که این تقابل نه یک توهم، بلکه برنامهای مدون و رسمی از سوی ایالات متحده است.
این پژوهشگر رسانه با اشاره به خاستگاه نظریه جنگ ترکیبی توضیح داد که این ایده پس از شکست اسرائیل از حزبالله لبنان در جنگ ۳۳ روزه سال ۲۰۰۶ شکل گرفت. تئوریسینهای غربی با بررسی دلایل پیروزی یک گروه مقاومت بر یکی از مجهزترین ارتشهای خاورمیانه، دریافتند که ترکیب عملیات میدانی با جنگ رسانهای و روانی عامل این موفقیت بوده است.
«در جنگ ترکیبی، مجموعه جنگهای گذشته تاکنون با هم ترکیب میشوند برای یک هدف واحد، و آن هدف واحد باید از طرق مختلفی که رخ میدهد محقق بشود.»
سند اندیشکده سابان (۲۰۰۸)؛ نقشه راه مقابله با ایران
بخش عمدهای از این گفتگو به بررسی سند ۱۶۰ صفحهای مرکز سابان (وابسته به اندیشکده بروکینگز) در سال ۲۰۰۸ اختصاص یافت؛ سندی که تحت عنوان «کدام راه به سمت ایران است؟» به دولت وقت آمریکا ارائه شد. به گفته دکتر فرجنژاد، این سند ۹ راهکار اصلی را برای مقابله با ایران پیشنهاد میدهد که شامل دو نوع جنگ دیپلماتیک، سه نوع جنگ حالت نظامی، سه نوع جنگ نرم برای تغییر حاکمیت و یک گزینه تحریم همهجانبه است.
در حوزه دیپلماتیک، دشمن دو سناریوی «تعامل هوشمند» و «تعامل گسترده» را مطرح میکند. هدف از این تعاملات، ایجاد خطای محاسباتی در مسئولین و تغییر ذائقه مردم ایران به سمت غرب است. با این حال، خود طراحان آمریکایی اذعان دارند که ساختار مستحکم و پیچیده نظام اسلامی میتواند این تعاملات را به نفع خود مصادره کرده و آمریکا را در این عرصه با چالش مواجه کند.
«مزیت طرح تعامل گسترده از دید آنها این است که در بلندمدت مردم ایران به سمت غرب تمایل پیدا میکنند، اما عیب آن این است که در ساختار مستحکم نظام اسلامی، ممکن است ایران از این تعامل استفاده کرده و اصطلاحاً آمریکا را ضربه فنی کند.»
توهم نظامی و روی آوردن به جنگ اقتصادی
معاون مؤسسه شناخت در ادامه به بررسی گزینههای نظامی مطرح شده در این سند پرداخت. اشغال کامل ایران، حمله به تأسیسات هستهای و حمله از طریق رژیم صهیونیستی سه گزینه نظامی این سند بودند. فرجنژاد با اشاره به غیرواقعی بودن گزینه اشغال نظامی تأکید کرد که ترساندن افکار عمومی از وقوع جنگ نظامی، یک تاکتیک روانی است.
«آمریکاییها در سند خود اعتراف میکنند که برای اشغال کامل ایران حداقل به یک میلیون و دویست هزار سرباز نیاز دارند و با توجه به تجربه جنگ عراق، اشغال ایران به صورت کامل منتفی است؛ لذا این ترسی که میخواهند در دل مخاطب ایرانی بیندازند، ترس اشتباهی است.»
وی در پایان خاطرنشان کرد که به دلیل ناکارآمدی و خطرات گزینههای نظامی و دیپلماتیک، دشمن در نهایت به گزینه نهم یعنی «جنگ محدودسازی و تحریمهای گسترده اقتصادی» روی آورد که از سالهای بعد به صورت جدی اعمال شد.
«دشمنان به این نتیجه رسیدند که ایران اسلامی تغییرناپذیر است و پای اسلام ناب ایستاده است؛ اما الحمدلله ما از تحریمها هم گذشتیم و امیدواریم با رهبری آیتالله خامنهای از بقیه چالشها هم عبور کنیم و ایران مثل همیشه سربلند بماند.»
این برنامه با تأکید بر لزوم هوشیاری مردم و مسئولین در برابر آتش تهیه دشمن در جنگ شناختی و ترکیبی به پایان رسید. شناخت دقیق اسناد بالادستی دشمنان میتواند راهگشای اتخاذ تدابیر پیشگیرانه در این کارزار پیچیده باشد.


